NXT LVL STORIES

NXT LVL Stories

In de afgelopen decennia is de wet- en regelgeving voor de accountancy sector sterk veranderd. Toen ik als assistent accountant begon in 1999 kwam het nog wel eens voor dat ‘aan het eind van het budget er nog een stukje controle documentatie over was’.

Op basis van de professionele oordeelsvorming van de partner en de inschatting van de commerciële risico’s werd de controle verklaring verstrekt. De openstaande punten werden dan als aandachtspunt voor de controle van het volgende jaar meegenomen. Het dossier werd gesloten en mocht het dossier in een interne toetsing vallen, dan was er voorafgaand aan de toetsing nog voldoende tijd om het dossier aan te vullen met onderbouwing. De ontbrekende stukken werden eventueel nog opgevraagd bij de client en toegevoegd aan het dossier. Deze voorbeelden zijn (hopelijk) verleden tijd.

De aandacht voor de kwaliteit van de vastlegging is vanaf 2000 fors toegenomen, een verandering die ook noodzakelijk was.  De verandering was met name gedreven door de druk vanuit het maatschappelijk verkeer en de invoering van de Wta (wet toezicht accountants) in 2006,   de Wtra (Wet tuchtrecht accountants) in 2009 en de 53 maatregelen “In het Publiek belang” in 2014. De cultuur verandering om ook vanuit intrinsieke motivatie de kwaliteit van de controle te verbeteren en met elkaar de norm te vinden ‘wat is kwaliteit en wanneer is goed, goed genoeg’ heeft meer tijd nodig. Deze balans hebben wij nog niet gevonden.

De toegenomen regeldruk en compliance heeft er vooralsnog ook niet toe geleid dat het vertrouwen in de accountancy sector weer is toegenomen. Het nieuws kopt nog regelmatig over financiële schandalen, fouten in de jaarrekening en de rol van de accountant.  De Commissie Toekomst Accountancysector, ingesteld door de Minister van Financiën,  heeft onderzoek gedaan naar de sector en in 2020 een rapport met 22 aanbevelingen uitgebracht hoe het vertrouwen in de sector weer hersteld kan worden. Mede naar aanleiding van dit rapport heeft de minister van Financiën in juli 2021 een wetswijziging voorgesteld op het terrein van de accountancy in verband met maatregelen om de kwaliteit van de wettelijke controle duurzaam te verbeteren (Wet toekomst accountancysector).

De wijzigingen zien toe op een verdere uitbreiding van regelgeving voor de gehele accountancy sector. Vanuit de gedachte dat meer regels en toezicht de kwaliteit leiden tot een verhoging van de kwaliteit zijn deze voorstellen begrijpelijk. Maar ik vraag mij af of de maatregelen wel leiden tot een verbetering van kwaliteit. De maatregelen zijn gebaseerd op de huidige structuren van accountancy organisaties. Is het niet tijd voor een verandering in de structuren en business modellen? Leidt een verbetering van “dossier kwaliteit” ook tot verbetering van de kwaliteit van de verslaggeving? En is een uitbreiding van regelgeving en toezicht realiseerbaar en proportioneel voor alle wettelijke controles of is een focus gewenst op (semi) publieke organisaties, OOB’s , zorgsector en grote ondernemingen. Sectoren waar het maatschappelijk belang het grootst is.

Om de accountancy sector naar een volgend niveau te tillen en het vertrouwen terug te winnen, is focus nodig en een verdergaande aanpassing van de structuren en van de definities van OOB’s en wettelijke controles. De wetsvoorstellen zoals deze nu voorliggen leiden tot extra kosten voor het MKB, afleiding van de controlewerkzaamheden en gaan op punten niet ver genoeg. Het maken van een omslag duurt al meer dan 20 jaar. The future is now, we moeten nu moed tonen en doorpakken.

In de reactie van NXT LVL op het wetsvoorstel toekomst accountancysector, ga ik verder in op de voorstellen en doe ik voorstellen om de accountancy sector naar een next level te tillen.

BEGRIJPEN, BEGREPEN, NXT LVL!